If ye like the nut, crack it.

… the need to get out, to test yourself, to flush out the system, and, above all, to have some fun.
– Al Alvarez, Feeding the Rat

Geen idee wat we konden verwachten, toen we ons maanden geleden opgaven voor the OMM, the Original Mountain Marathon. Rennen door de Schotse heuvels, oriënteren, twee dagen lang met een bivak na de eerste dag, in teams van twee personen en geen georganiseerde ondersteuning. Laten we geen afstand kiezen waar we zeker van weten dat we het halen, laten we net over de grens kijken, feeding the rat.

Daar liggen we dan, eind oktober in Tweedsmuir. De afgelopen dagen was het on-Schots prachtig weer. Veel zon, geen regen, wel wind. We grapten nog dat we de zonnebrand vergeten waren. We gaan slapen in een weiland naast het Event Centre en we worden wakker in een waterbuffel-modder-paradijs. Toen we ons opgaven voor deze race lachten we erover: eind oktober, dé garantie voor slecht weer. Nu zouden we het liefst toch nog een keertje omdraaien, maar goed, if ye like the nut, crack it.

103

Het is onze eerste OMM en we hebben geen idee wat we kunnen verwachten. Het eerste wat ons opvalt is de kleine rugzakjes van onze mede-racers. Er is een lijst met verplichte zaken die iedereen mee moet nemen. Wonderbaarlijk dat dat allemaal in zo’n klein rugzakje past.
Tot aan de start weten we niet wat onze route gaat worden. Elke minuut mag een team starten. Als we eindelijk vooraan staan, horen we: “Er zijn nog wat laatste wijzigingen gekomen. We hebben toch geen toestemming gekregen van één van de landeigenaren. Op jullie kaart is daarom een deel van de route met de hand ingetekend.” Dan gaat de toeter, we checken in, krijgen onze kaart en gaan een paar meter verderop kijken wat we vandaag gaan doen.

104

We verzinnen een prachtige strategie naar het eerste checkpoint, maar eenmaal uit het bos lopen we zo de dichte mist in. Het navigeren gaat nog wel, maar het terrein is echt medogeloos. Het is ploeteren door hoge graspollen, modder en lage heidestruikjes. De eerste dag begint met regen, mist en harde wind, maar verbetert daarna naar een klein zonnetje.

106

Tot checkpoint 4 moeten de checkpoints in een bepaalde volgorde afgelopen worden. Daarna moeten we 3 checkpoints kiezen van de 5. De keuze en volgorde is aan ons. Eigenlijk zijn we allebei al best moe. Als echte laaglanders kiezen we voor de 3 checkpoints met zo min mogelijk hoogteverschil, wel iets meer afstand. Bij het tweede optionele checkpoint komen we een mede-racer tegen. Hij kan nog wel, maar z’n maat zit er helemaal doorheen. Ze gaan alvast naar het bivakpunt. We kijken elkaar aan. Wat gaan we doen? Ook wij zijn kapot, maar een gemist checkpoint betekent einde race. Nee, we geven niet op, het wordt alles of niets.

111

Het derde optionele checkpoint vinden we sneller dan verwacht. De schemer zet al in als we beginnen met omhooglopen uit het dal. Het volgende checkpoint ligt in de andere vallei. Ik kan me niet herinneren wanneer ik voor het laatst zo moe ben geweest, nog drie checkpoints. Ik eet maar een reep voor de energie. We zien een ander team de andere bergrug oplopen. Geen idee welk parcours zij doen, maar als wij boven aankomen, zien we dat ze onze route zijn gaan volgen. Het volgende checkpoint bereiken we in het donker. De maan verdwijnt net achter een dik wolkendek, gelukkig regent het niet.

Bij dit checkpoint treffen we een aantal andere teams. Iedereen doet de hoofdlampen op en eet nog wat. Op weg naar de laatste twee checkpoints, dichtbij de bivakweide. Deze keer is het plan om pal west te lopen dan over twee hekjes te klimmen en afdalen in het dal van de bivakweide. Het terrein was al moeilijk loopbaar bij daglicht, het lijkt nog moeilijker bij het schijnsel van een hoofdlampje. De teams steunen elkaar en met een man of acht lopen we dit laatste stuk. Het is heel normaal om elkaar te helpen in de race, al moet het er voor een observeerder vreemd uitzien: Zeshonderd man die er vrijwillig voor kiezen om te strijden tegen de klok en de elementen. De laatsten proberen nu door het donker hun weg te vinden door de Schotse heuvels. Het alternatief om met een biertje voor de tv te hangen klinkt toch ook wel aantrekkelijk.

107

We vinden de hekjes en de vallei van de bivakweide. De laatste twee checkpoints zijn onvindbaar in het donker. De sluitingstijd van acht uur nadert en om twee minuten over acht lopen we het bivakterrein op. We worden aangemoedigd door een uitgelaten groepje vrijwilligers die klappen en juichen. Thanks guys! Einde race, twee checkpoints gemist en twee minuten te laat. Helaas.

Teleurgesteld zijn we er niet echt om. We zijn kapot, echt helemaal leeg. We hebben alles gegeven wat we hadden en we hebben ervan genoten. Nu is het tent opzetten, koken, eten en dan slapen. We zijn zo moe dat we de slaap niet goed kunnen vatten.

110

Om zes uur klinkt een eenzame doedelzakspeler. Niet lang na de start van z’n lied gevolgd door de organisatie die met een megafoon rondrent om iedereen een goedemorgen te wensen. Over een uur mogen de eerste teams al starten. We hebben geluk dat dit weekend de wintertijd is ingegaan en we een uurtje langer hebben mogen slapen.

Aangezien we uit de race liggen, heeft het voor ons geen zin meer om te starten de tweede dag. De kortste weg terug is 13 km. Eindelijk zien we waar we gisteren gelopen hebben. De dichte mist is weg en vandaag lopen we een deel van de route van gisteren in een klein zonnetje en snoeiharde wind.

114

The Original Mountain Marathon, een hele ervaring. We waren koud, nat, blij, moe, uitgeput maar toch ook enthousiast om door te gaan. We hebben gegeven wat we konden en kijken terug met een voldaan gevoel. De sfeer van deze wedstrijd is uniek. Dit gaan we zeker nog een keer doen, maar, for this year the rat has been fed.

Foto’s

Klik hier om alle foto’s te bekijken.

Film

Analyse

201

De eerste dag hebben we 35 km afgelegd, de tweede dag 13 km. In totaal hebben we 2670 hoogtemeters omhoog en omlaag gelopen. Er zijn 116 teams gestart op ons parcours, daarvan zijn er 73 gefinished op het bivakterrein. Aan het eind van de tweede dag zijn er maar 42 teams gefinished, één derde ongeveer.

Wat hadden we zelf beter kunnen doen?

  • Harder trainen is natuurlijk een open deur. Maar hoe train je voor iets waarvan je niet precies weet hoe het eraan toe gaat?
  • We zagen veel mensen lopen met kleinere rugzakken dan wij hebben. Als vergelijk: onze rugzak woog 9 kg, de rugzak van een teamlid uit de Elite klasse was 6 kg. Er is een lijst van verplichte zaken die je bij moet hebben. Daar voldeden we aan, verder hadden we niet zoveel extra bij. We zagen wel dat er spullen zijn die bijvoorbeeld een jas en een slaapzak combineren. Of een regen/loopbroek. Dat scheelt misschien een paar kilo, maar het blijft de vraag of je je geld wilt besteden aan dit soort specifieke spullen die je verder nergens voor gebruikt.
  • De keuze van optionele checkpoints hadden we anders kunnen doen. We hebben gekozen om AC, CD en AD te doen, zo min mogelijk hoogtemeters. Misschien hadden we beter AO, AC en CD kunnen doen. Een beetje meer hoogtemeters, qua afstand ongeveer gelijk, maar veel meer over paden.
Advertenties

Bogs, moorland and a dinghy on the Dee

“We zijn op tijd vertrokken en hebben een goede staartwind. Onze navigatiecomputer geeft aan dat we een kwartier voor de normale aankomsttijd zullen landen op Aberdeen”, aldus de gezagvoerder van de KLM. In realiteit stonden we pas vijf uur later op het vliegveld van Aberdeen: het Schotse weer bedekte het vliegveld met een dikke deken van mist, waardoor we zijn doorgevlogen naar Glasgow. Daarna is het nog drie uur naar Aberdeen met de bus.

Eigenlijk is het best goed weer hier. Er hangt dikke mist rond Aberdeen, maar in de rest van Schotland is het zonnig. Een dag later dan gepland stappen we uit de trein in Aviemore. In een klein zonnetje lopen we naar het begin van de Lairig Ghru.

15
Lairig Ghru.

De Lairig Ghru is één van de paden die de Cairngorms van noord naar zuid doorsteken. We gaan een paar dagen door de Cairngorms lopen, waar de river Dee ontspringt. Daarna blazen we onze packrafts op, om over deze rivier bijna honderd kilometer terug naar zee te peddelen.

“You are going to do what? Walk from here to the Dee and then paddle back to sea? Haha, I feel better already!”

We eindigen de dag in een miezelregen net achter de Pools of Dee. Als rond een uur of negen de schemer langzaam in begint te vallen, zien we twee vrouwen en een hond aan komen lopen. Ze zijn vandaag vertrokken uit Aviemore, om naar Devil’s End te lopen en terug. Misschien toch een beetje te ver voor één dag, vertellen ze lachend. “Nee, we gaan niet overnachten, morgen moeten we weer naar het werk.” Ze hebben nog genoeg te eten en ze hebben een stevige zaklamp mee. Als ze maar langs de Pools of Dee zijn voor het donker is, want daarna is er een goed pad terug naar Aviemore. Het enige wat ze missen zijn hondekoekjes. Hond Skye heeft de hele dag nog niets gegeten. Ze vragen naar onze plannen en barsten dan in lachen uit: “You are going to do what? Walk from here to the Dee and then paddle back to sea? Haha, I feel better already!” Als wij in onze slaapzak rollen, lopen zij verder naar Aviemore.

14
Hoen.

The famous day two, waarin de spieren van zich laten horen, wordt vergezeld door the famous grouse. Overal zien we de Schotse hoenen, in het echt een stuk minder elegant dan de whisky reclame uit 2008. Vandaag is er geen wolkje aan de lucht en ’s avonds zien we dan ook wat roder dan normaal. Nee, zonnebrand hebben we niet meegenomen.

Een aantal keren zien we mensen van het National Trust for Scotland, zo ook als we na de Cairngorms aankomen bij Mar Lodge. Deze meneer van het National Trust is bezig met het onderhoud van het landgoed en neemt even de tijd om een praatje te maken. Hij vraagt naar onze plannen en vertelt over de afgelopen winter. Zijn enthousiaste manier van vertellen verraadt dat hij trots op Schotland en trots is op zijn werk hier. Hij wenst ons veel plezier en succes, en stapt dan weer op zijn quad.

31
Mar Lodge.

Bij Victoria Bridge blazen we de packraft op. Even waren we bang dat onze planning te krap was. Een halve dag zijn we verloren door het uitwijken van het vliegtuig, maar door het prachtige weer zijn we sneller dan verwacht door de Cairngorms gelopen. Het moet nog steeds haalbaar zijn om tot zee te peddelen. De Dee is hier breder dan we gedacht hadden, er staat genoeg water en zelfs op de brede stukken is er nog stroming. Het valt niet zo op als je aan het varen bent, maar stiekum helpt de stroming meer dan verwacht. Snel zijn we Braemar voorbij en moeten we naar de kant. Net na Braemar is een hek over de Dee gemaakt om het wild te weren. In ons gidsje stond dat er een gat in het hek zou zijn ter grootte van een kajak, maar dat gat is al gerepareerd. Wij gaan uit het water, tillen onze spullen over het hek en stappen weer in.

Onverwacht snel komen we aan bij Invercauld Bridge, klasse 3 volgens ons gidsje. Zoals ons geleerd is, stappen we uit om de stroomversnelling te scouten. We overleggen even welke lijn we willen varen en proberen de markeringen in onze hoofden te prenten: “Net rechts langs het grote rotsblok in het begin, dat is het poortje. Dan de grote V van rustig water volgen en rechts van die grote witte schuimkop blijven.” Later zullen er nog een paar grote stroomversnellingen volgen. Wij vinden ze allemaal erg leuk en goed te doen.

37
Packrafting river Dee.

“Hi there, how are you? Was it you, who have been camping on the riverbank a few hunderd meters back? Beautiful spot, good choice!”

Aan het begin van de Dee is de rivier rustig en breed. Na Ballater wordt het iets smaller en zijn er meer stroomversnellingen. Daar zijn ook de vissers, in bijna elke bocht staan er wel één of twee. De oever van de Dee is versierd met kleine hutjes. Sommigen blinkend nieuw, anderen vallen bijna van rottigheid uit elkaar en bijna allemaal hebben ze een houtkachel. Door het grote aantal vissers vinden we het lastig om een plekje voor onze tent te vinden. Als we op een koude, regenachtige dag dan eindelijk onze tent neerzetten langs de kant zijn we erg blij om eindelijk even droog te zitten en wat te kunnen eten. Het nadeel van slecht weer, we nemen bijna geen pauze en eten te weinig snacks. De beschutting van de tent en het eten pruttelend op de brander is dan echt geweldig. Ondanks de wind en het hobbelige stukje grond waar we staan, slapen we allebei als een os.

We dachten dat we achter een bosje in een groene tent niet op zouden vallen. De volgende ochtend stappen we in onze packrafts en binnen een paar minuten komen we de eerste visser tegen. “Hi there, how are you? Was it you, who have been camping on the riverbank a few hunderd meters back? Beautiful spot, good choice!” De volgende visser een paar minuten later zegt precies hetzelfde!

25

Vanaf Peterculter wordt de Dee weer breed en rustig. Vlak voor we Aberdeen binnenvaren, zien we nog twee otters spelend in het water. Het was een week vol met prachtige ruwe landschappen, we hebben reeën gezien, veel zwaluwen en scholeksters en een heleboel kleine vogeltjes. Ondanks dat er dorpjes langs de Dee liggen, is nergens veel te zien van de beschaving totdat je bijna in Aberdeen aankomt.

Klik hier om alle foto’s te bekijken.

Film

Route
Aviemore
Old logging road
Lairig Ghru
Mar Lodge
River Dee tot Aberdeen

Waterstand Dee: 0.7 m – 0.8 m

Bibliografie
36, Grantown & Aviemore
Landranger Map
1:50 000

37, Strathdon & Alford
Landranger Map
1:50 000

38, Aberdeen
Landranger Map
1:50 000

UK Rivers Guidebook
River Dee – Above Braemar to Potarch

UK Rivers Guidebook
River Dee – Potarch to Banchory

UK Rivers Guidebook
River Dee – Banchory to Aberdeen